Đà Nẵng ngày 13/2/2021

Cứ mỗi năm, tôi thường đặt ra cho mình các mục tiêu của năm mới để đảm bảo mình có mục tiêu và hướng đi trong năm. Trong các mục tiêu đó, lúc nào tôi cũng dành 1 mục để buộc bản thân mình cải thiện những điểu chưa tốt và học thêm những điều mới mẻ (bên cạnh mục tiêu về tài chính, sức khỏe vv..)

Sau năm 2020, với 1 số mục tiêu chưa được hoàn thành như kỳ vọng, tôi chợt nhận ra rằng đến khi các mục tiêu càng ngày càng trở nên tham vọng và thách thức hơn, thì đòi hỏi bạn không chỉ có “ý thức” hoàn thành mục tiêu, mà còn phải trang bị cho mình các kỹ năng cần thiết để có thể hoàn thành các mục tiêu thách thức hơn đó.

Mục tiêu là vấn đề cá nhân nên không thể chia sẽ, nhưng tôi muốn chia sẽ những kỹ năng mà mình sẽ tự trang bị trong năm 2021 cho mọi người vì biết đâu bạn cũng như tôi cũng muốn học thêm những kỹ năng này.

Vì tất cả kỹ năng này tôi đều chưa có, nên các kiến thức là tôi cóp nhặt trên mạng chứ không tự viết lên để đảm bảo, nó chính xác và hữu ích.. Hãy đầu với kỹ năng đầu tiên mà tôi muốn tập luyện – Kỹ năng TẬP TRUNG:

Tại sao lại là kỹ năng tập trung: Trước hết bạn phải biết rằng tất cả mọi người đều có 1 khoảng thời gian như nhau là 24 tiếng. Nếu bạn càng sử dụng thời gian hiệu quả bao nhiêu thì bạn càng trở nên vượt trội hơn bấy nhiêu. Nếu bạn muốn trở nên giỏi hơn, làm được nhiều việc hơn trong 24 tiếng thì cách duy nhất là bạn phải biết tận dụng tối đa thời gian khi làm việc. Tôi nhận ra trong thời gian qua, tôi đã lãng phí khoảng 20% quỹ thời gian làm việc chỉ vì sự thiếu tập trung, càng ngày mỗi khi làm việc tôi lại có xu hướng nhanh chóng bị “lạc hướng” rồi mới trở lại công việc cần làm. Ngạc nhiên hơn, khi tra cứu trên mạng, tôi biết ngày nay cũng có rất nhiều người bị rơi vào tình trạng như tôi đặc biệt với xác hội ngày càng phát triển về công nghệ. Với sự trợ giúp công nghệ, tất cả mọi người, mọi thông tin đều muốn tìm cách “gây sự chú ý với bạn” thế nên họ làm đủ mọi cách miễn sau thu hút được sự chú ý của bạn bất kể bạn đang làm việc hay thư giãn. Chính vì thế, dần dần bạn nhận ra không chỉ trong công việc mà còn trong các mối quan hệ bạn sẽ trở nên hời hợt, chỉ biết lắng nghe tìm hiểu bề mặt thay vì tập trung để thực sự có 1 chất lượng công việc tốt. Rõ ràng, bạn không chỉ lãng phí thời gian, mà còn khiến cho mọi công việc của bạn trở nên kém hiệu quả.

Bạn có thể đọc thêm ở link bên dưới để hiểu thêm tầm quan trọng của việc tập trung: https://www.huffpost.com/entry/focus-is-the-gateway-to-b_b_4206552

Kỹ năng tập trung là gì: Tôi xin trích nguyên văn 1 dòng định nghĩ về kỹ năng tập trung mà tôi tìm kiếm được trên google như bên dưới.

Focus is the thinking skill that allows people to begin a task without procrastination and then maintain their attention and effort until the task is complete. Focus helps people pay attention in the midst of distractions and setbacks and to sustain the effort and energy needed to reach a goal.

Với tôi, việc tập trung sẽ giúp cho bạn VƯỢT TRỘI hơn so với mọi người, bạn sẽ thực sự sống từng khoảnh khắc, xây dựng chất lượng trong từng việc hằng ngày: đó có thể là sự nghiệp, là mối quan hệ với gia đình, với người yêu, đó cũng có thể là những vấn đề bạn cần nghiên cứu hay là từng khoảnh khoắc luyện tập thể thao/ rèn luyện bản thân. Hãy đảm bảo, làm 1 việc với tối đa tập trung để mang lại hiểu quả cao nhất cho từng việc bạn làm.

Bây giờ là phần quan trọng nhất, làm thế nào để rèn luyện và duy trì được sự tập trung khi làm việc. Trên mạng có rất nhiều cách hướng dẫn, tuy nhiên tôi sẽ viết theo cái cách mà tôi nghĩ rằng phù hợp với các “tật xao nhãng” mà tôi đang bị nhất, hi vọng bạn cũng sẽ tìm thấy những gì tôi ghi bên dưới phù hợp và dễ khắc phục với bạn:

Đầu tiên: bạn phải hiểu vì sao chúng ta mất tập trung. Sự mất tập trung đến từ 1 vài nguyên nhân sau:

  • Mất đam mê/ hứng thú: Bạn sẽ không khó để nhận thấy, khi bạn làm 1 việc gì đó mà mình không thật sự thích thú thì sự tập trung sẽ giảm đi rõ rệt. Nếu công việc nào đó trước đây bạn rất tập trung mà bây giờ bạn không tài nào tập trung thì có lẽ là do bạn đã vơi đi sự hứng thú.
  • Bị mất tập trung vì ngoại cảnh: Với thời đại 4.0 và việc bạn đang sống trong Digital World thì điện thoại, Tivi, những ứng dụng giải trí công nghệ là điều rất dễ làm bạn phân tâm. Ngoài ra, môi trường sống tiếng ồn cũng là 1 tác nhân gây ảnh hưởng
  • Thói quen xấu: Bao gồm việc làm việc quá sức, không chăm sóc sức khỏe đặc biệt là giấc ngủ khiến đầu óc của bạn không đủ sức để tập trung, hãy nhớ rằng sự tập trung của não là 1 hoạt động tiêu tốn rất nhiều năng lượng. Thế nên, nếu đầu óc bạn càng khỏe mạnh thì càng dễ tập trung.
  • Quan niệm sai: Chúng ta thường dạy bộ não để có thể đa năng, làm nhiều việc cùng lúc để mang lại hiệu quả. Tuy nhiên thực tế qua 1 số nghiên cứu đại học Standford và Đại Học Sussex đã chứng minh điều ngược lạ, điều này thâm chí còn làm tổn hại não. Bạn có thể đọc thêm tại https://www.forbes.com/sites/travisbradberry/2014/10/08/multitasking-damages-your-brain-and-career-new-studies-suggest/?sh=762cba7f56ee

Tin tốt là chúng ta đều có thể tập luyện để trở nên tập trung hơn, hãy luôn nhớ rằng hoàn thiện mỗi ngày không bao giờ là quá muộn. Bạn và tôi đều có thể bắt đầu từ những động tác nhỏ – thời điểm viết bài này, tôi cũng đã sẵn sàng để luyện tập trở nên tập trung và hiệu quả trong cuộc sống, công việc

Bước 1: Loại bỏ các tác nhân gây ra sự mất tập trung. Có rất nhiều nguồn gây mất tập trung xung quanh bạn, mỗi người có thể tự xác định và lên phương án loại bỏ nó, đối với tôi:

  • Điện thoại (và các thông báo của nó): Hãy cố gắng loại bỏ càng nhiều notification càng tốt bao gồm Facebook, Youtube, Tin nhắn vì rõ ràng các báo hiệu này không quan trọng và khẩn cấp. Không đối tác công việc nào nhắn tin qua facebook hay youtube (trừ khi bạn làm việc liên quan tới mảng này) hoặc cũng không có thông tin khẩn cấp nào được nhắn thay vì gọi điện. Người ta có thể trách nếu bạn nhỡ 1 cuộc gọi nhưng không ai trách nếu bạn nhỡ 1 tin nhắn.
  • Laptop: Đối với máy tính thì tôi thấy trình duyệt web là thứ làm bạn thực sự bị mất tập trung. Hãy đặt ra mục tiêu không mở quá 1 tab trình duyệt web cùng 1 lúc (tốt nhất là không nên mở) – hoặc 2 tabs nếu bạn phải làm việc trên 1 tab còn lại
  • Tivi: Hãy đảm bảo bạn tránh xa tivi khi làm việc – nếu muốn mở nhạc hãy dùng điện thoại. Vì nếu cần tập trung, bạn chỉ cần nghe là quá đủ

Tips: – Để tiết kiệm thời gian, hãy thiết lập góc tập trung (không chỉ phải góc làm việc) – để bất kỳ khi nào bạn muốn tập trung, bạn chỉ cần bước vào khu vực đó và thật sự tập trung

  • Nếu không thể có không gian riêng biệt, hãy tạo ra một checklist mini 3-4 việc cần làm khi cần chuẩn bị 1 góc tập trung

Bước 2: Áp dụng phương pháp POMODORO – để tập luyện sự tập trung

Phương pháp POMODORO

Tips:
– Hãy bằng đầu những khoảng thời gian ngắn hơn nếu bạn đang muốn tập luyện dần. Với tôi là 15ph làm và 5ph nghỉ và tăng dần lên cho đến 30ph làm và 5ph nghỉ nếu bạn có thể, thời gian càng tăng nghĩa là khả năng tập trung của bạn càng tốt hơn. Tuy nhiên hãy đảm bảo làm đủ 4 lần trước khi bạn nghỉ dài

– Hãy thử sử dụng app đo thời gian, tốt nhất là dùng laptop để bạn có thể “tránh xa” điện thoại https://zapier.com/blog/best-pomodoro-apps/

Bước 3: Be mindfulness – Đây là gì Mindfulness is the basic human ability to be fully present, aware of where we are and what we’re doing, and not overly reactive or overwhelmed by what’s going on around us

Hiểu 1 cách đơn giản, là bạn sẽ thực sư để ý đến việc mình làm tại thời điểm mình đang sống. Nếu lúc nào đang làm việc/ vui chơi/ nói chuyện hoặc bất cứ hoạt động gì đang cần tập trung (trừ thư giãn) mà bạn cảm thấy đầu óc bắt đầu đi vòng quanh thì hãy tự hỏi: TÔI ĐANG LÀM GÌ – để giúp mang bạn trở lại với sự tập trung nhanh nhất. Nghe thì đơn giản, nhưng nếu bạn cảm thấy không tập trung thì hít vào thở sâu, nhẹ nhàng thư giãn 4-5s để đầu óc quét sạch sự “nhở nhơ” và nhanh chóng quay lại với hiện tại

Hoàn thành 3 bước trên là đã có thể giúp bạn tập trung giả quyết vấn đề, giúp cho bạn có thể tối ưu hóa thời gian để giải quyết, cũng như tối đa hóa chất lượng của công việc. Tuy nhiên tôi vẫn chưa dừng ở đây, vì bản thân sau khi tự nghiệm ra, tôi thấy rằng sự tập trung không phải chỉ cần nhất thời, xuất hiện trong 1 thời gian ngắn mà sự tập trung là điều cần thiết trong tất cả hoạt động đời sống hằng ngày. Vì thế, song song với việc thực hiện các cách để giúp mình tập trung trong ngắn hạn. Tôi còn muốn xây dựng suy nghĩ tập trung như 1 thói quen thường trực. Để từ đó, mình sẽ rất dễ dàng đưa mình vào trạng thái tập trung hơn. Với 1 thế giới số như ngày nay, con người dường như bị cuốn vào rất nhiều thói quen xấu để khiến mình trở nên “xao nhãng”. Một vài thói quen nhỏ, mà mình có thể thay đổi dần để giúp tránh xa các thói quen xấu đó:

  • Hãy hạn chế sử việc xem youtube và lướt facebook (và tất cả mạng xã hội, tương tác khác) như 1 một công cụ học tập – vì trên các nền tảng xã hội, có hàng trăm thứ gây ra sự mất tập trung cho bạn. Tin nhắn bạn bè, các quảng cáo giải trí vv…. Nếu thật sự muốn học, hãy tìm đến các bài viết trên mạng, hoặc tải về offline, chọn cách đọc sách vì đây là cách hình thức hiệu quả về mặt kiến thức (giúp bạn nhớ lâu) và cũng rèn luyện sự tập trung tốt hơn rất nhiều.
  • Nếu xem facebook và youtube là công cụ giải trí thì hãy giới hạn cho bản thân mình 1 khoảng thời gian. Thú nhận rằng, tôi cũng là 1 con người khá nghiện youtube. Tuy nhiên tôi nhận ra, càng sử dụng tôi như bị cuốn theo, đôi lúc tôi bật youtube như là 1 bản năng, để có tiếng động, có âm thanh – còn bản thân mình thì không tập trung chỉ nằm lỡ đễnh. Một vấn đề là nội dung trên youtube quá đa dạng nên con người rất dễ tìm kiếm nội dung phù hợp, tuy nhiên Youtube hay video lại là 1 hình thức giải trí thụ động, ở đó bạn có nghe mà không có tương tác, suy nghĩ, phản hồi. Dần dần, bộ não của bạn sẽ mặc định trở nên sao nhãng mỗi nghi youtube bật lên. Hãy giới hạn thời gian dùng youtube để ép bản thân thử các hình thức giải trí khác lành mạnh hơn như: Chơi game, hoặc ngồi 1 chỗ yên tĩnh ngắm trời, thiền, nấu ăn vv… vì các hoạt động khác, vừa giúp giải trí nhưng cũng giúp cho sự tập trung thông qua việc tương tác, suy nghĩ, lắng nghe môi trường xung quanh.
  • Tập thói quen ăn uống lành mạnh – nhiều rau xanh, uống nhiều nước và đặc biệt là ngủ đủ giấc. 1 tips nữa cho ngủ đủ giấc mà tôi sẽ thực hành là hãy đặt điện thoại xa mình từ 1.5m trở lên. Một là để tốt cho giấc ngủ, hai là để tránh thói quen sa đà vào điện thoại mất giấc ngủ và đặc biệt là xem youtube của tôi vào buối tối/ bỏ thói quen thức dậy là cầm ngay điện thoại

Bài viết đã dài nên tôi xin dừng ở đây, hi vọng là với việc cùng nhau rèn luyện sự tập trung, tất cả chúng ta sẽ có 1 cuộc sống thật sự chất lượng hơn, trọn vẹn hơn trong từng khoảnh khắc của cuộc sống. Chúng ta có thể tiết kiện thời gian, để làm nhiều việc và trở nên vượt trội hơn.